Terapia schematów-czym właściwie jest?

Strona główna » Blog » Terapia schematów-czym właściwie jest?

Jeśli przypomnisz sobie sytuację, w której zareagowałeś według ciebie przesadnie prawdopodobnie uruchomił się wówczas jakiś twój schemat. Schematy są konsekwencją naszych niezaspokojonych potrzeb z dzieciństwa. Mogą przez długi czas być uśpione dopóki nie pojawi się wyzwalacz. Aktualna sytuacja z naszego życia może być emocjonalnym mostem do przeszłości i zaktywizować schemat.

Jak powstają schematy?

We wcześniejszych publikacjach na temat schematów Young, Klosko i Weishaar (2014) wymieniają 5 podstawowych potrzeb emocjonalnych człowieka: potrzeba bezpiecznego przywiązania, potrzeba autonomii, swobody w wyrażaniu potrzeb, spontaniczności i zabawy oraz potrzeba realsitycznych granic.

W najnowszej publikacji dotyczącej terapii schematów autorzy (Roediger, Stevens, Brockman, 2021) zredukowali je do dwóch grup: potrzeby przywiązania i potrzeby asertywności.

Jeśli powyższe potrzeby dziecka nie są zaspokajane może to wpływać negatywnie na jego rozwój. Okres dzieciństwa i dorastania jest szczególnie ważny, ponieważ wytwarzają się w naszym mózgu połączenia nerwowe budujące ścieżki neuronalne. Powtarzająca się stymulacja określonych ścieżek będzie powodowała wzmacnianie owych połączeń. Nie oznacza to jednak, że nie można wytworzyć alternatywnych ścieżek. Czasem pacjenci zjawiają się na terapii właśnie z tego powodu, że dotychczasowe im nie służą. W trakcie terapii staramy się zbudować dodatkowe ścieżki tak, aby pacjent mógł wybrać czy chce podążyć starą czy nową drogą.

Jak schematy przekładają się na nasze aktualne życie?

Mama Jolanty wyręczała ją w każdej drobnej czynności. Przy każdej możliwej okazji mówiła: “daj, ja zrobię to lepiej”. Jolanta wcyhowała się w poczuciu własnej bezradności i braku kompetencji. Obecnie trudno jej podejmować samodzielnie obowiązki osoby dorosłej, brak jej pewności siebie. Obecnie poszukuje ciągle wsparcia męża nawet w najprostszych czynnościach.

Andrzej ciągle słyszał,że nie jest dosć dobry, musi się ciągle starać. Rodzice roztaczali przed nim katastroficzne wizje dotyczące tego co stanie się z jego życiem jeśli nie będzie najlepszy. Sami byli perfekcjonistami, zaabsorbowani sztywnymi regułami za co płacili wysoką cenę- nie pozwalali sobie na odpoczynek, nie mieli czasu na spotkania towarzyskie. Obecnie Andrzej pracuje od rana do wieczora, w domu ostatkiem sił sprząta tak, aby ciągle mieć idealny porządek. Interesuje się efektywnym wykorzystaniem czasu. Frustruje go, gdy musi poświęcić się jednej czynności przez co na inne siłą rzeczy pozostaje mniej czasu.

Barbara całe życie poświęciła opiece nad swoim młodszym bratem i mamą. Kiedy tego nie robiła mama okazywała swoje niezadowolenie. Obecnie mama odeszła, a brat ma już swoją rodzinę. Barbara nigdy nie miała czasu na to, aby nawiązać z kimś inytmną relację- potrzeby innych zawsze były ważniejsze. Po śmierci mamy, Barbara poczuła ogromną pustkę i złość na brata- czuje, że jest on niewdzięczny, ale w kontakcie z nim jest miła i nie mówi nigdy o swoich potrzebach. To ona organizuje wszystkie święta, przynosi rodzinie brata świeże warzywa z ogródka i opiekowała się latami jego dziećmi. Czuje gorycz, że nikt nie myśli o niej, ale zapytana mówi, że niczego nie potrzebuje.

To tylko kilka przykładów na to, jak wczesnodziecięce schematy mogą wpływać na nasze życie. Kiedy uruchamia się schemat, to pod względem emocjonalnym przestajemy być w teraźniejszości, a reagujemy na stare sposoby.

Rolą terapeuty w terapii schematów jest zdiagnozowanie niezaspokojonej, wczesnodziecięcej potrzeby i skorygowanie jej na poziomie emocjonalnym oraz pokazanie pacjentowi jak ta niezaspokojona potrzeba może wpływać na “tu i teraz”.

Dla Dorosłych, Matka, Córka, Beach

Terapia schematów-czym właściwie jest?

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Przewiń do góry